Helikoptervluchten
Binnen 24 uur een kaart van overstroomd gebied
Snel kunnen beschikken over nauwkeurige (digitale) kaarten van overstroomde gebieden is heel belangrijk om nog tijdens de overstroming accuraat te kunnen ingrijpen, maar nog veel belangrijker is het om nauwkeurig te kunnen bepalen waar zich problemen voordoen en hoe groot de impact precies is. Daaruit kunnen infrastructurele maatregelen volgen om zwakke punten te verbeteren of om een betere voorspelling mogelijk te maken daar waar risico’s blijven bestaan. Deze kaarten verfijnen de hydrologische overstromingsmodellering: een grotere nauwkeurigheid van deze modellen leidt tot een betere planning van de waterhuishoudkundige aspecten in de ruimtelijke ordening.
Het Waterbouwkundig Laboratorium en het Agentschap voor Geografische Informatie Vlaanderen (AGIV) hebben samen een methode uitgewerkt om snel een overstroming in kaart te brengen op basis van gedigitaliseerde videobeelden en luchtfoto’s genomen vanuit een helikopter.
De methodologie werd in 2007 in een operationeel scenario uitgewerkt: bij overstromingsalarm worden de nodige mensen gemobiliseerd om beelden te nemen vanuit een helikopter en deze beelden in spoed te verwerken tot een digitale kaart.
Vanaf 2008 werd het mogelijk om de video-opnames nog tijdens de vlucht te digitaliseren tot ruwe overstromingskaarten. De beelden bevatten de precieze gps-coördinaten, hoogte en de tijd van de opname.
Voor een meer nauwkeurigere kaart van de overstromingsgebieden worden de videobeelden uitvoerig bekeken en nauwgezet gedigitaliseerd na de helikoptervlucht bij het Agentschap Geografische Informatie Vlaanderen. Deze stap neemt in principe 1 werkdag in beslag maar dat is mee afhankelijk van de omvang van het overstroomde gebied.
Van alarmpeil tot overstromingskaart
Het Waterbouwkundig Laboratorium volgt de waterstanden van de waterlopen nauwlettend op. Wanneer de waterstanden een bepaald alarmpeil bereiken geeft het Waterbouwkundig Laboratorium een hoogwaterbericht aan de betrokken partijen, het AGIV en de helikoptermaatschappij, zodat die zich in gereedheid kunnen brengen voor de uitvoering van een mogelijke overstromingsvlucht. Dit meestal 1 tot 2 dagen vooraf. Een aantal administratieve vergunningen moet geregeld worden zoals bv. het aanvragen van een zg. “laagvliegvergunning”.
Tijdens de vlucht is er iemand van het Waterbouwkundig Laboratorium, het AGIV of de lokale waterbeheerder meevliegt om precieze richtlijnen te geven over het te karteren gebied.
De output van de videobeelden en GPS, alsook de ruwe digitalisatie gegevens worden binnen de 24u geleverd aan zowel het AGIV als het Waterbouwkundig Laboratorium. Het AGIV verwerkt de geleverde bestanden en beelden tot een overstromingskaart. De digitale overstromingskaart wordt volgens de overeengekomen specificaties finaal overgemaakt aan het Waterbouwkundig Laboratorium. Het is de bedoeling om deze overstromingskaart vervolgens als aparte dataset toe te voegen aan het geoloket Overstromingskaarten op www.agiv.be. In een latere fase wordt deze dataset toegevoegd aan de ROG-kaart (Recent Overstroomde Gebieden) zodat iedere belanghebbende er kennis van kan nemen.
